Nguồn gốc lễ Vu Lan

Nguồn gốc lễ Vu Lan

Trong tâm thức người Việt, ngày lễ rằm tháng Bẩy, hay còn gọi là lễ Vu Lan, là ngày xá tội vong nhân, ngày thể hiện lòng hiếu hạnh của những người con, những người còn sống với cha mẹ, tổ tiên, và rộng ra là với tất cả những người đã khuất bất kể thân, sơ vì lòng từ mẫn theo lời răn dạy của Đức Phật. Tuy nhiên, cần phải hiểu rõ nguồn cội của nghi lễ này và ý nghĩa thực sự của nó mới giúp việc thực hành thêm ý nghĩa và công đức trọn vẹn.

Phát khởi lòng hiếu hạnh và thực hành tâm từ bi cứu vớt chúng sinh trong sáu cõi (trời, người, ngạ quỷ, atula, súc sinh, địa ngục) là chủ trương của Phật giáo, mà người khởi xướng không ai khác chính là đức Phật Thích Ca. Tuy nhiên, khi nhắc đến lễ Vu lan những người con Phật luôn nhớ đến đại hạnh hiếu thuận của Tôn giả Mục Kiền Liên.

Trong 10 vị đại đồ đệ của đức Phật Thích Ca, Tôn giả Mục Kiền Liên được tôn xưng là thần thông đệ nhất. Ngài được chính Đức Phật ấn chứng và cho phép sử dụng thần thông trong việc du hóa và hoằng pháp tế độ chúng sinh.

Sách Phật kể rằng, một ngày kia, trong lúc đang dùng thiên nhãn để nhìn vào địa ngục xem các loài quỷ thực hiện hình phạt, Tôn giả Mục Kiền Liên bỗng nhớ tới mẹ. Ngài liền đưa mắt tìm kiếm trong ngục sâu tối nhất thì thấy thân mẫu bị trói treo ngược, thân hình tiều tụy, gầy như bộ xương, mệt và đói lả. Ngài dùng thần thông đưa một bình bát đầy cơm đến dâng mẹ. Nhưng khi bà vừa định ăn thì cơm ấy biến thành than đỏ rực. Tôn giả đau xót rơi lệ, đến bạch xin với Phật để cầu thỉnh đức Thích Ca chỉ bày cho cách giải thoát mẹ. Đức Phật nói với Mục Kiền Liên rằng, tấm lòng hiếu thảo của thầy thật đáng khen, nhưng khi còn sinh tiền, mẹ của thầy không sợ nhân quả, tham sân si đều có đủ, lại còn dối gạt nhiều người. Tội ấy không thể dùng sức của một cá nhân mà cứu được, thầy hãy nương oai thần của chư tăng mà giúp mẹ. Vào ngày lễ tự tứ của chư tăng sau kỳ an cư kiết hạ, hãy thiết lễ cúng dường trai tăng và nhờ vào công hạnh của chư tăng để chú nguyện, hộ niệm cho cửu huyền thất tổ và mẹ thầy.

  Thực hành Pháp Trì Tháp thù thắng

Tôn giả Mục Kiền Liên làm theo lời Phật dạy, và nhờ vậy, sau ngày lễ tự tứ năm đó thân mẫu ngài thoát nạn. Cảm ân Phật và thấy diệu dụng từ những lời chỉ bày của Thế Tôn, Tôn giả Mục Kiền Liên khuyết khích người thế gian hằng năm tổ chức lễ Vu lan, báo hiếu với cha mẹ và những người thân thích.

Thời điểm của lễ Vu lan

Theo như lời đức Phật chỉ dạy ngài Mục Kiền Liên, thì thời gian mà Tôn giả Mục Kiền Liên thiết lễ cúng dàng trai tăng và cầu nguyện cho thân mẫu của ngài được giải thoát nhằm vào ngày cuối của kỳ an cư, chính ngày hoặc sau ngày tự tứ của chư tăng.

Như đã nói ở trên, việc coi lễ Vu lan là một phần hoặc dung hợp trong nghi thức tự tứ của chư tăng là điều không đúng. Bởi vì, lễ tự tứ có trước lễ Vu lan và là một nghi thức thuần túy hoạt động tôn giáo liên quan đến việc thực hiện, hành trì giới luật do đức Phật chế định. Tự tứ là một quy định bắt buộc trong tăng đoàn, được Phật chế định từ khi Ngài còn tại thế và được chư tăng duy trì cho đến ngày nay. Nghi thức này được thực hiện vào cuối kỳ an cư, ở đó chư tăng tự kiểm điểm những lỗi lầm mình đã phạm phải về thân, khẩu, ý trong thời gian qua hoặc những điều chưa nghiêm chỉnh thực hiện theo Phật chế, sau đó phải ra trước chúng tăng để thành khẩn tác bạch, sám hối và hứa sẽ tinh tấn sửa chữa và không tái phạm. Ngày đó, chư Phật và chúng tăng hoan hỷ, cùng sách tấn lẫn nhau tăng trưởng trên đường đạo.

Chính vì tam nghiệp (thân, khẩu, ý) được thúc liễm, trau dồi và thanh tịnh qua mùa an cư và qua nghi thức tự tứ nên công hạnh và giới đức được tăng trưởng. Đó là năng lực thù thắng để chư tăng có thể chú nguyện cứu vớt chúng sinh. Vì vậy, nếu nương nhờ vào oai đức của chư tăng để chú nguyện cho những người đã quá vàng thì không khi nào hợp thời hơn là cuối kỳ an cư và ngày chư tăng thực hiện nghi thức tự tứ.

  Ý nghĩa và lợi ích của Nghi lễ cầu siêu quán đỉnh Changwa

 

Ngày rằm tháng 7 xuất phát từ sự tích về Bồ tát Mục Kiền Liên đại hiếu đã cứu mẹ của mình ra khỏi kiếp ngạ quỷ. Sau khi tu luyện phép thần thông, Bồ tát Mục Kiều Liên đã dùng mắt phép nhìn khắp trời đất để tìm người mẹ đã mất của mình.

Cuối cùng ông đã tìm thấy mẹ mình vì những nghiệp ác trên dương thế mà sanh làm ngạ quỷ dưới địa ngục, bị đói khát hành hạ khổ sở.

Mục Kiều Liên đã đem bát cơm đến cho mẹ, tuy nhiên do đói ăn lâu ngày nên mẹ của ông khi ăn đã dùng một tay che bát cơm của mình đi không cho các cô hồn khác đến tranh cướp, vì vậy khi thức ăn đưa lên miệng đã hóa thành lửa đỏ.

Theo kinh Vu-Lan-bồn, Mục Liên quay về tìm Phật để hỏi cách cứu mẹ, Phật dạy rằng: “Dù ông thần thông quảng đại đến đâu cũng không đủ sức cứu mẹ ông đâu. Chỉ có một cách nhờ hợp lực của chư tăng khắp mười phương mới mong giải cứu được. Ngày rằm tháng bảy là ngày thích hợp để cung thỉnh chư tăng, hãy sắm sửa lễ cúng vào ngày đó”.

Làm theo lời Phật, mẹ của Mục Liên đã được giải thoát. Phật cũng dạy rằng: chúng sanh ai muốn báo hiếu cho cha mẹ cũng theo cách này (Vu-Lan-Bồn Pháp). Từ đó, ngày lễ Vu Lan ra đời.

3Rằm tháng 7 – Lễ Vu Lan 2021 là ngày nào?

Rằm tháng 7 âm lịch – Lễ Vu Lan 2021 sẽ rơi vào Chủ Nhật, ngày 22 tháng 8 dương lịch. Tính theo dương lịch, tháng cô hồn năm 2021 sẽ bắt đầu từ ngày 8/8 dương lịch (1/7 âm lịch) đến 6/9 (30/7 âm lịch).

4Ý nghĩa của bông hồng cài trên ngực áo ngày Vu Lan

Một trong nghi thức quan trọng của ngày lễ Vu Lan đó là cài bông hồng bên ngực trái. Bông hồng này cũng mang ý nghĩa đặc biệt trong dịp trọng đại này.

Nghi thức bông hồng cài áo dành để tưởng nhớ những người mẹ đã tạ thế và tôn vinh những người mẹ còn lại trên thế gian này. Trong lễ Vu Lan, các Phật tử với hai giỏ hoa hồng bên người, một giỏ màu đỏ và một giỏ là màu trắng, sẽ được cài lên áo của những người đến chùa tham dự lễ.

  NĂNG LỰC HỘ TRÌ MẠNH MẼ CỦA CHÂN NGÔN LỤC TỰ ĐẠI MINH

Ở một vài nơi, việc cài hoa hồng màu trắng sẽ dành cho những người nào không còn bố mẹ, đối với những ai còn đầy đủ cha mẹ thì cài hoa hồng màu đỏ và người nào chỉ còn mỗi cha hoặc mẹ thì sẽ cài hoa hồng nhạt màu hơn.

5Rằm tháng 7 – Lễ Vu Lan nên làm gì?

Ăn chay, niệm Phật, cầu an cho tổ tiên, ông bà, cha mẹ

Ăn chay đưa tâm con người ta về chốn thanh tịnh, không sát sinh và trở về đúng với bản ngã của mình. Trong những ngày rằm tháng 7, bạn hãy ăn chay và thành tâm cầu nguyện cho gia đình và bản thân. Việc này giúp cầu an cho gia đình, bố mẹ hạnh phúc, gia đình vui vẻ, khỏe mạnh.

Quan tâm, hỏi han cha mẹ thường xuyên

Ngày lễ Vu Lan cũng là dịp để gợi nhắc những người con về việc báo hiếu bố mẹ, những dịp này, hãy dành thời gian quan tâm và hỏi han họ nhiều hơn, chẳng hạn như những câu đơn giản về cuộc sống sinh hoạt hằng ngày. Nếu có thể, hãy về bên gia đình và quây quần bên bữa cơm cùng bố mẹ bạn nhé.

Chuẩn bị mâm cơm tươm tất

Mâm cúng Vu Lan để tỏ lòng thành với Tần Phật và tổ tiên là điều nên có trong dịp đặc biệt này. Điều quan trọng đó là mâm cỗ không cần phải quá cầu kỳ, bạn hãy chuẩn bị bằng cả tấm lòng và sự chân thành của mình với tổ tiên.

Mâm cúng Vu Lan có thể là những món ăn đơn giản thường ngày như xoi vò hạt sen, bánh chưng chay, gỏi cuốn, nem chay, canh nấm,…

Bình luận đã bị đóng.
You cannot copy content of this page